Αρχαιολογικοί χώροι Πιερίας



Η Πιερία έχει να επιδείξει καταπληκτική πυκνότητα σημαντικών αρχαιολογικών χώρων. Οι περισσότεροι από αυτούς έχουν ανασκαφεί τα τελευταία χρόνια, ενώ σε εκείνους που είναι γνωστοί από παλαιότερα, η ανεύρεση αρχαιοτήτων συνεχίζεται. Το περίφημο Δίον, ο προϊστορικός οικισμός του Μακρύγιαλου, η αρχαία και βυζαντινή Πύδνα, οι γειτονικές Λουλουδιές, τα αρχαία Λείβηθρα είναι οι γνωστότεροι επισκέψιμοι αρχαιολογικοί τόποι.

Αρχαιολογικό Μουσείο Δίον



Καλύπτοντας χώρο έκτασης 1.500 στρεμμάτων, ο αρχαιολογικός χώρος του Δίου αποτελείται από μια οχυρωμένη πόλη, έκτασης 360 στρεμμάτων, πλαισιωμένη από χώρους λατρείας που κατοικήθηκε χωρίς διακοπή από τα κλασικά ως τα παλαιοχριστιανικά χρόνια. Σε επάλληλα ανασκαφικά στρώματα αποκαλύφτηκαν ιδιωτικές κατοικίες, δημόσια κτήρια, καταστήματα και πολλά εργαστήρια ενταγμένα σε οικοδομικά τετράγωνα που ορίζονται από δρόμους. Κτισμένη τον 2ο αιώνα π.Χ. πάνω σε επίπεδο έδαφος, η πόλη του Δίου βρισκόταν σε απόσταση περίπου 1,5 χιλ. από τη θάλασσα και μέσω του πλωτού τότε ποταμού Βαφύρα συνδεόταν με αυτή.

Το τειχισμένο τμήμα της πόλης, σχεδόν τετράγωνο κατασκευασμένο σύμφωνα με το ιπποδάμειο σύστημα, διέθετε υποδειγματική ρυμοτομία, χαρακτηριστική της τεχνογνωσίας της εποχής του Μ. Αλεξάνδρου. Τα έως σήμερα ανασκαφικά ευρήματα φυσικό είναι να ανάγονται στην πλειονότητα τους στους ρωμαϊκούς και στους μεταγενέστερους βυζαντινούς χρόνους: τόσο η μικρή επίχωση, όσο και η συνεχής κατοίκηση του χώρου εξαφάνισαν τα κατάλοιπα αρχαιότερων περιόδων, εκτός από ελάχιστες εξαιρέσεις. Η σημερινή εικόνα του αρχαιολογικού χώρου ανταποκρίνεται κυρίως στη ρωμαϊκή περίοδο της πόλης.

Η κεντρική οδός, μήκους 670 μέτρων, που διασχίζει την πόλη από βόρεια προς νότια, πλακοστρωμένη στην αυτοκρατορική εποχή με μεγάλες πλάκες από κροκαλοπαγή λίθο, ανήκει ασφαλώς ως σχεδίαση στον κλασικό-ελληνιστικό πολεοδομικό ιστό. Σε αυτόν ίσως τον αρχικό κάναβο ανήκουν και οι δευτερεύουσες, κάθετες και παράλληλες προς την κύρια αρτηρία, οδοί, τμήμα ενός ιπποδάμειου πολεοδομικού σχεδίου. Στα οικοδομικά τετράγωνα που σχηματίζονται, αποκαλύφτηκαν καταστήματα, πολυτελείς κατοικίες, δημόσιες θέρμες, εργαστήρια, βεσπασιανές. Κατασκευές του 2ου και του 3ου αιώνα μ.Χ. μαρτυρούν τον πλούτο και την ευμάρεια των κατοίκων της πόλης, Στη νότια παρυφή της αρχαίας πόλης βρίσκονται οι μεγάλες θέρμες, ένα εντυπωσιακό συγκρότημα κτηρίων που χρονολογείται στο 200 μ.Χ.

Ανάμεσα στους θεούς που λατρεύονταν στο Δίον κυρίαρχη θέση κατείχε ο Ολύμπιος Δίας, από τον οποίο πήρε το όνομά της η πόλη. Στο τέμενος του θεού βρέθηκαν λίθινες στήλες με κείμενα που αναφέρονταν σε συνθήκες συμμαχίας, διακανονισμούς συνόρων, τιμητικά ψηφίσματα κ.ά. Το ιερό της Δήμητρας που βρίσκεται στα νότια, λίγο έξω από τα τείχη και την πύλη του κεντρικού δρόμου της πόλης, είναι το παλαιότερο μακεδονικό ιερό που γνωρίζουμε μέχρι σήμερα. Η ζωή του ήταν συνεχής από το τέλος του 6ου αι. π.Χ. έως τις αρχές του 4ου αι. μ.Χ. Ανατολικά του ιερού της Δήμητρας αποκαλύφτηκε ιερό αφιερωμένο στη λατρεία των αιγύπτιων θεών, του Σάραπη, της Ίσιδας και του Άνουβη. Στο ίδιο ιερό υπάρχει μικρός ναΐσκος της Αφροδίτης Υπολυμπιδίας (της Αφροδίτης που λατρευόταν κάτω από τον Όλυμπο). Το ελληνιστικό θέατρο του Δίου βρίσκεται έξω από τα τείχη και κατασκευάστηκε στα χρόνια του Φιλίππου Ε' (221 - 179 π.Χ.). Το ρωμαϊκό θέατρο εντοπίστηκε νοτιοανατολικά του ελληνιστικού και χρονολογείται στο 2ο αι. μ.Χ. Το νεκροταφείο του Δίου απλώνεται κυρίως νότια και ανατολικά της πόλης. Τα ταφικά μνημεία χρονολογούνται από τον 5ο αι. π.Χ. έως τον 5ο αι. μ.Χ.


Στο Αρχαιολογικό Μουσείο, που χτίστηκε το 1983, στεγάζονται τα κινητά ευρήματα των ανασκαφών. Βρίσκεται μέσα στο σύγχρονο οικισμό του Δίου, σε απόσταση 500 μ. από την είσοδο του αρχαιολογικού χώρου. Τα ευρήματα των ανασκαφών εκτίθενται σε ενότητες αντίστοιχες με το χώρο ανεύρεσής τους (δημόσια κτήρια, αστικό κέντρο, ιερά, νεκροταφεία, κ.ά) Στον όροφο φιλοξενούνται επίσης ενδεικτικά ευρήματα από τις ανασκαφές στην αρχαία Πύδνα και άλλες θέσεις αρχαιολογικού ενδιαφέροντος στην Πιερία. Στο υπόγειο λειτουργεί εκπαιδευτική έκθεση με θέμα Η καθημερινή ζωή στο αρχαίο Δίον. Σε ειδικά διαμορφωμένη αίθουσα γίνονται προβολές οπτικοακουστικού υλικού σχετικού με το αρχαίο Δίον και τον Όλυμπο.

Χειμερινό ωράριο (από 1 Νοεμβρίου έως 30 Απριλίου) Αρχαιολογικός Χώρος: Καθημερινά 8.00 - 19.00 Αρχαιολογικό Μουσείο: Τρίτη έως Κυριακή 8.30 - 15.00 (Δευτέρα κλειστά)

Θερινό ωράριο (από 1 Μαίου έως 31 Οκτωβρίου) Αρχαιολογικός Χώρος: Καθημερινά 8.00 - 20.00 Αρχαιολογικό Μουσείο: Δευτέρα 13.30 - 20.00 Τρίτη έως Κυριακή 8.00 - 20.00 Τηλ. Επικοινωνίας: Αρχαιολογικό Μουσείο: 23510 53206 Αρχαιολογικός Χώρος : 23510 53484

Ενιαίο Εισιτήριο: Ολόκληρο: €6, Μειωμένο: €3 Ισχύει για: Αρχαιολογικό Μουσείο Δίου, Δίον


Ο Προϊστορικός οικισμός του Μακρύγιαλου



Δυτικά της αρχαίας Πύδνας και νοτιοδυτικά του σημερινού χωριού, εκτείνεται ο νεολιθικός οικισμός του Μακρυγιάλου, ένας από τους μεγαλύτερους προϊστορικούς οικισμούς της Ελλάδας. Ο οικισμός ήρθε στο φως από τις ανασκαφές της ΙΣΤ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, που ξεκίνησαν το 1992. Η έκταση της ανασκαφής έφτασε τα 60 στρέμματα, ενώ η συνολική έκταση του κατοικημένου χώρου υπολογίζεται στα 500 στρέμματα.

Στον οικισμό εντοπίσθηκαν συστάδες σπιτιών, σπασμένα κομμάτια από πήλινα αγγεία, λίθινα εργαλεία από μεγάλη ποικιλία πρώτων υλών και μικροεργαλεία. Βρέθηκαν επίσης ειδώλια από πηλό ή μάρμαρο.


Η Αρχαία και Βυζαντινή Πύδνα



Στη δυτική ακτή του Θερμαϊκού, 1 χλμ. νότια του Μακρυγιάλου, διατηρούνται τα ερείπια του κάστρου και της βυζαντινής επισκοπής Κίτρους.

Τα ερείπια αυτά, μαζί με τη δυτική πύλη του κάστρου (απέναντι από το ναό), τα θεμέλια πανδοχείου, λουτρού και μικρής μονόχωρης βασιλικής, αποκαλύφθηκαν την περίοδο 1983-1992 με τις ανασκαφές της Εφορείας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων Θεσσαλονίκης. Αποτελούν τα μόνα ορατά σήμερα υπολείμματα της βυζαντινής Πύδνας, που τον 6°-7° αι. ονομάσθηκε Κίτρος και υπήρξε μέχρι τον 14° αι. η σημαντικότερη πόλη της μεσαιωνικής Πιερίας.

Μέσα στο κάστρο εντοπίσθηκαν τμήματα δύο παλαιοχριστιανικών βασιλικών του 4ου και 6°" αι., η τελευταία από τις οποίες πυρπολήθηκε κατά την άλωση του φρουρίου από τους Βούλγαρους, γεγονός που τοποθετείται μεταξύ των ετών 913-924. Στη θέση της ιδρύθηκε στο τέλος του 10ου αι. μια μεγαλόπρεπη βασιλική μεταβατικού τύπου με τρούλο και περίστωο, διαστάσεων 23,20X16,60μ., που ήταν κοσμημένη με ψηφιδωτά, τοιχογραφίες και αξιόλογα γλυπτά και υπήρξε ο επισκοπικός ναός του Κίτρους.

Το Κίτρος που υπήρξε έδρα κατεπανικίου (υποδιαίρεση διοικητικών τμημάτων της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας) υπαγόμενου στο θέμα (διοικητικό τμήμα) Βεροίας, αναδείχθηκε τον 11° και 12° αι. σε κέντρο παραγωγής κεραμικής και σε δραστήριο εμπορικό λιμάνι, όπως έδειξε η ανασκαφή εργαστηρίου κεραμικής με φούρνο και πανδοχείου με λουτρό του 12ου αι. στην περιοχή του λιμανιού. Την ακμή του διέκοψε η άφιξη των Φράγκων το 1204, οι οποίοι σύμφωνα με τα ανασκαφικά στοιχεία πρέπει να κυρίευσαν το κάστρο ύστερα από πολιορκία και να πυρπόλησαν στη συνέχεια όλο τον οικισμό.


Οι Λουλουδιές Κίτρους



Στη θέση Λουλουδιές Κίτρους, όπου κατά τους Ε. Heuzeu και N. Hammond διεξήχθηκε το 168 π.Χ. η μάχη της Πύδνας, συνέπεια της οποίας ήταν η υποδούλωση της Μακεδονίας στους Ρωμαίους, σώζονται ανατολικά της νέας σιδηροδρομικής γραμμής Κατερίνης - Θεσσαλονίκης τα ερείπια οχυρωμένου επισκοπικού συγκροτήματος του 5ου-6ου αι. μ.Χ.

Πρόκειται για ένα τετραπύργιο διαστάσεων 80Χ90μ., το οποίο ιδρύθηκε στη θέση ενός σταθμού της αρχαίας οδού Θεσσαλονίκης - Δίου. Ο αρχικός σχεδιασμός του συγκροτήματος περιλάμβανε τον οχυρωμένο με τέσσερις πύργους περίβολο, μέσα στον οποίο κατασκευάσθηκαν τρίκλιτη βασιλική, επισκοπικό μέγαρο και περιμετρικά στοές με πεσσούς.

Το συγκρότημα ιδρύθηκε πιθανότατα το 479 ως έδρα της επισκοπής Πύδνης. Το επισκοπικό μέγαρο κτίσθηκε επάνω στα ερείπια ενός λουτρού του 2ου αι. μ.Χ., τα ψηφιδωτά δάπεδα του οποίου διακρίνονται κάτω από τα δάπεδά του, ενώ ανατολικά του μεγάρου διατηρούνται τα ψηφιδωτά δάπεδα μιας έπαυλης των χρόνων του Κωνσταντίνου, η ίδρυση της οποίας συνδέεται πιθανότατα με την εγκατάσταση στη θέση αυτή ενός ανώτερου δημοσίου υπαλλήλου, επιφορτισμένου με τη συγκέντρωση των φόρων.

Το τετραπύργιο διατήρησε τον αρχικό του σχεδιασμό μέχρι την εποχή του Ιουστινιανού, οπότε έχασε τον οχυρό του χαρακτήρα και διευρύνθηκε με την κατασκευή αποθηκών, εργαστηρίου παραγωγής κρασιού και ελαιοτριβείου. Καταστράφηκε από σεισμό στα μέσα του 6ου αι., οπότε η βασιλική ανακτίσθηκε περιορισμένη στο κεντρικό κλίτος και μετατράπηκε σε κοιμητηριακή. Το συγκρότημα πρέπει να εγκαταλείφθηκε οριστικά κατά τη διάρκεια των βουλγαρικών επιδρομών στο τέλος του 9ου αιώνα.

Σήμερα, ο επισκέπτης μπορεί να περιηγηθεί την οχύρωση με τρεις από τους πύργους της, τη βασιλική, το επισκοπικό μέγαρο, τα ψηφιδωτά δάπεδα της έπαυλης του 4ου αι., τους τάφους, τα πηγάδια, τον κεραμεικό κλίβανο και τους φούρνους του γυαλιού.


Τα Αρχαϊα Λείβηθρα



Αρχαία πόλη με ακρόπολη, πατρίδα του μυθικού Ορφέα, κτισμένη ανάμεσα στην Παλιά Λεπτοκαρυά και την Σκοτίνα, στην είσοδο της μεγάλης πτυχής που χωρίζει τον Κάτω από τον Άνω Όλυμπο. Στην περιοχή ρέουν αλλεπάλληλοι χείμαρροι που συμβάλλουν στην κοινή κοίτη του χειμάρρου της Ζηλιάνας.

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσσαλονίκης ανακοίνωσε την ανακάλυψή της το 1954. Ο αρχαιολογικός χώρος έχει συνολική έκταση πάνω από 1500 στέμματα (πόλη, ακρόπολη, νεκροταφείο, κλπ.), περιβάλλεται από τις κοίτες των χειμάρρων που καλύπτονται από αιωνόβιο πλατανόδασος. Αποτελεί συνέχεια του κηρυγμένου ιστορικού και αρχαιολογικού χώρου του ορεινού όγκου του Ολύμπου και περιλαμβάνει:
α. Περιτειχισμένη αρχαία Ακρόπολη, (έκτασης 15 στρεμμάτων περίπου) που φαίνεται ότι εγκαταλείφθηκε στα ελληνιστικά χρόνια. Μέρος της έχει καταρρεύσει στην κοίτη του χειμάρρου Γρίβα, ενώ στις υπόλοιπες πλευρές σώζεται ο αρχαίος περίβολος, κτισμένος με γωνιασμένους λίθους.
β. Αρχαίο οικισμό που εκτείνεται στα υψώματα βορειοδυτικά της Ακρόπολης. Χρονολογείται από τα προϊστορικά ίσως χρόνια μέχρι και τα βυζαντινά.
γ. Αρχαία Νεκροταφεία, που χρονολογούνται από τα προϊστορικά χρόνια έως και τα ελληνιστικά (Μυκηναϊκό, Πρώιμης Εποχής του Σιδήρου και των ιστορικών χρόνων).




Πηγή: http://pieria-tourism.gr/history.html


Villa Morfeas

Επαρχιακή Οδός Κατερίνης - Παραλία
Παραλία Κατερίνης, 601 00



Copyright © Villa Morfeas 2016